Từ ngày 01/01/2025, hàng loạt 10 luật quan trọng bắt đầu có hiệu lực, tác động sâu rộng đến nhiều lĩnh vực chính trị, kinh tế, xã hội và hoạt động kinh doanh. Dưới đây, Q&A tổng hợp những nội dung chính nổi bật nhất của 10 Luật này:

 

1. Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ 2024

• Thay đổi phân hạng giấy phép lái xe (GPLX) và điều chỉnh tuổi tối đa của người lái xe.
• Bổ sung quy định bắt buộc kiểm định khí thải đối với xe máy.
• Thiết lập cơ chế trừ điểm trên GPLX (12 điểm), phục hồi điểm sau 12 tháng không vi phạm.
• Tăng mức xử phạt đối với các hành vi gây cản trở, mất an toàn giao thông.
• Yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý phương tiện và người lái.

 

2. Luật Đường bộ 2024

• Bổ sung “đường thôn” vào hệ thống đường bộ, mở rộng quản lý và đầu tư hạ tầng nông thôn.
• Quy định trạm dừng nghỉ, bến xe phải có hạ tầng sạc cho xe điện.
• Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, khai thác và bảo trì đường bộ.
• Tăng cường liên kết giao thông giữa các vùng, địa phương và các khu công nghiệp.
• Khuyến khích áp dụng thanh toán điện tử trong hoạt động giao thông (cầu đường, bến bãi, dịch vụ).

 

3. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đấu giá tài sản 2024

• Chính thức thừa nhận và quy định chi tiết về đấu giá trực tuyến.
• Thiết lập Cổng Đấu giá tài sản quốc gia, đồng bộ dữ liệu trên nền tảng số.
• Bổ sung quy định về điều kiện vận hành trang thông tin đấu giá trực tuyến.
• Quy định phí sử dụng Cổng Đấu giá tài sản quốc gia, cơ chế phối hợp giữa các bên.
• Tạo điều kiện cho tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước tiếp cận thông tin đấu giá một cách minh bạch.

 

4. Luật Thủ đô 2024

• Xác định địa vị pháp lý đặc biệt của Thủ đô Hà Nội, quy hoạch khu vực Ba Đình là trung tâm chính trị.
• Quy định các chính sách phát triển kinh tế, văn hóa, giáo dục, đối ngoại đặc thù dành riêng cho Thủ đô.
• Khuyến khích và thu hút đầu tư vào hạ tầng, dịch vụ công cộng, du lịch.
• Bổ sung cơ chế bảo tồn và phát huy giá trị di sản, cảnh quan lịch sử, văn hóa.
• Tăng cường phân cấp, phân quyền cho chính quyền Thủ đô trong quản lý đô thị.

 

5. Luật Tổ chức Tòa án nhân dân 2024

• Sửa đổi nhiệm kỳ của Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao, kéo dài tới khi nghỉ hưu hoặc chuyển công tác.
• Quy định mới về điều kiện, tiêu chuẩn bổ nhiệm và tái bổ nhiệm Thẩm phán.
• Cơ chế giám sát, đánh giá năng lực Thẩm phán theo tiêu chí chuyên môn, đạo đức.
• Hoàn thiện quy trình tuyển chọn, bổ nhiệm Thẩm phán ở các Tòa án địa phương.
• Bổ sung quy định về bảo mật hồ sơ, dữ liệu liên quan đến hoạt động xét xử.

 

6. Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ 2024

• Bổ sung danh mục vũ khí thô sơ, trong đó có dao có tính sát thương cao.
• Quản lý chặt chẽ việc sản xuất, kinh doanh, vận chuyển vật liệu nổ.
• Quy định rõ trách nhiệm của cá nhân, tổ chức trong đăng ký, lưu giữ vũ khí.
• Tăng cường các biện pháp kiểm tra, giám sát, phòng chống mua bán, vận chuyển trái phép.
• Áp dụng công nghệ hiện đại trong truy xuất nguồn gốc và theo dõi sử dụng công cụ hỗ trợ.

 

7. Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Cảnh vệ 2024

• Mở rộng đối tượng cảnh vệ, bao gồm một số chức danh mới và đoàn khách quốc tế.
• Bổ sung quy định về Giấy bảo vệ đặc biệt, cấp cho các đối tượng có nguy cơ cao.
• Tăng cường biện pháp, công cụ nghiệp vụ hiện đại trong hoạt động cảnh vệ.
• Điều chỉnh cơ chế phối hợp giữa các lực lượng an ninh, tình báo, công an địa phương.
• Quy định thời gian, phạm vi áp dụng cảnh vệ linh hoạt đối với từng đối tượng.

 

8. Luật Quản lý, bảo vệ công trình quốc phòng và khu quân sự 2023

• Phân loại chi tiết các loại công trình quốc phòng, khu quân sự được quản lý.
• Bổ sung chính sách hỗ trợ về giáo dục, y tế, an sinh cho người dân trong khu vực bị ảnh hưởng.
• Quy định rõ phương án di dời, bồi thường khi triển khai xây dựng công trình quốc phòng.
• Thắt chặt điều kiện ra vào, chụp ảnh, ghi hình tại khu quân sự nhằm đảm bảo an ninh.
• Tạo khung pháp lý cho việc sử dụng kết hợp giữa mục đích quốc phòng và phát triển kinh tế.

 

9. Luật sửa đổi, bổ sung 09 Luật 2024 (Luật số 56/2024/QH15)

• Điều chỉnh, bổ sung quy định trong các lĩnh vực: Chứng khoán, Kế toán, Kiểm toán độc lập, Ngân sách Nhà nước, Quản lý tài sản công, Quản lý thuế, Thuế TNCN, Dự trữ quốc gia và Xử lý vi phạm hành chính.
• Sửa đổi các điều khoản về thanh tra, kiểm tra hoạt động chứng khoán nhằm tăng tính minh bạch.
• Cập nhật quy định về kê khai, nộp thuế TNCN, miễn giảm thuế cho một số đối tượng.
• Hoàn thiện quy trình xử phạt vi phạm hành chính, đồng bộ với pháp luật chuyên ngành.
• Thời điểm hiệu lực từ 01/01/2025, trừ một số trường hợp có quy định hiệu lực riêng.

 

10. Luật Đầu tư công 2024

• Gồm 7 chương, 103 điều, bổ sung 1 chương và sửa đổi 65 điều so với luật hiện hành.
• Quy định ngành, lĩnh vực sử dụng vốn đầu tư công, như giáo dục, y tế, quốc phòng, công nghệ.
• Nâng cao yêu cầu về minh bạch, trách nhiệm giải trình trong phê duyệt dự án đầu tư.
• Xây dựng tiêu chí đánh giá hiệu quả trước và sau khi triển khai, tránh thất thoát, lãng phí.
• Mở rộng khả năng huy động vốn xã hội hóa, hợp tác công – tư (PPP) trong một số dự án nhất định.